Thuisbarista les 1: de snelfilter

Kleine wijzigingen in je manier van koffiezetten kunnen al voor smaakverschil zorgen. En omdat dit eigenlijk pas duidelijk wordt wanneer je zelf aan het experimenteren gaat, zit er maar één ding op. Je wordt thuisbarista.

Misschien vind je de benaming thuisbarista vergezocht wanneer je kijkt naar je eigen koffiezetkwaliteiten, maar de komende weken vertellen we je alles over negen verschillende zetmethoden. Deze kun je thuis oefenen en aan het einde van deze negen weken mag jij je van ons best een thuisbarista noemen. Ook waar je vrienden bij zijn.

De snelfilter

Laten we vertrouwd beginnen. Terwijl jij het stof van je snelfilterapparaat afblaast, vertel ik je dat de ouderwetse snelfilter nog steeds een van de populairste methoden is om koffie te zetten. Het principe is simpel. Het water sijpelt door de gemalen koffie in het papieren filter en wordt opgevangen in een verwarmde kan. Zodra je weet hoeveel water en koffie er nodig is voor jouw perfecte kop, kan er weinig meer fout gaan. Maar toch zijn er kleine aanpassingen die smaak en kwaliteit ten goede kunnen komen.

Water

Onder andere bij het water, een van de belangrijkste benodigdheden bij het zetten van koffie. Je kunt kraanwater gebruiken, maar ook kiezen voor bronwater of gefilterd water, wat minder kalk bevat. Het smaakverschil is misschien klein, maar het kan zijn dat jouw dagelijkse kop koffie er net wat lekkerder door smaakt.

Het snelfilterapparaat brengt het water automatisch op de juiste temperatuur, maar bij andere zetwijzen moet je het water zelf verwarmen. De meest ideale watertemperatuur om koffie mee te zetten is 92-96 °C. Als je kokend water op de koffie schenkt, verbrandt de koffie. Te koud water geeft onvoldoende extractie, alhoewel de meningen daarover verdeeld zijn. Sommigen vinden dat bepaalde koffies juist lekkerder smaken wanneer ze gezet worden met wat kouder water.

Om het water op de juiste temperatuur te krijgen kun je het water koken en laten afkoelen of het water verwarmen zonder het tot het kookpunt te laten komen. Met behulp van een simpele (thee)thermometer weet je wanneer je de juiste temperatuur hebt bereikt. Nog makkelijker is om te kiezen voor een waterkoker met een instelbare temperatuur.

Filters

Ook de keuze voor het filter kan voor smaakverschil zorgen. Bruine filters bevatten meer celstof dan de witte. De witte filters zijn gebleekt en daardoor ‘schoner’. Het nadeel van papieren filters is dat ze een papiersmaak kunnen afgeven. Of je dit hinderlijk vindt is persoonlijk. Je kunt de papiersmaak voorkomen door het filter te spoelen. Het is dan wel belangrijk dat je een ruime hoeveelheid water gebruikt. Onze ervaring is dat de papiersmaak pas helemaal weg is wanneer je het filter spoelt met een liter water, maar dat is natuurlijk niet erg duurzaam. Indien je te kort spoelt krijg je juist méér papiersmaak. Het wel of niet voorspoelen is een afweging die je als aankomend thuisbarista zelf moet maken.

Koffie

Het enige dat je nu nog mist om koffie te kunnen zetten is de koffie. Niet elke koffie is geschikt voor iedere zetmethode. Er wordt ook wel gezegd dat de koffie de zetmethode kiest. En ja, natuurlijk beslis je dat helemaal zelf en zet je de koffie zoals jij hem het lekkerste vindt, maar om je op weg te helpen staan op al onze verpakkingen de aanbevolen zetmethoden.

De aanbevolen hoeveelheid koffie is 7 gram voor 120 ml water. Je kunt hiervoor eventueel een weegschaal gebruiken. Maal je de koffiebonen zelf? Kijk dan tijdens het koffiezetten hoe het water doorloopt. Als het water te snel doorloopt, maal je de bonen wat fijner. Als het water langzaam doorloopt of het filter overstroomt, maal de bonen dan wat grover. Voor de meeste koffies kun je uitgaan van fijngemalen koffiebonen, waarbij je de korrel nog wel goed kunt voelen.

De koffie kiest de zetmethode

Terugkomend op ‘de koffie kiest de zetmethode’. De manier waarop de koffie gezet wordt, geeft een verschil in smaak. Met de snelfiltermethode krijg je bijvoorbeeld een zeer licht zetsel waarbij voornamelijk de frisse tonen worden benadrukt. Daarnaast komen sommige koffies beter tot hun recht wanneer je kiest voor een andere zetmethode.

Omdat een thuisbarista meer doet dan alleen het knopje van het apparaat omhalen, pakken we het de komende lessen nog professioneler aan. In de volgende les ontdek je de geheimen van de Chemex.