Koffie uit Ethiopië

Het land dat 13 maanden in een jaar kent en waar de klok pas gaat lopen als het licht wordt. Ethiopië is niet in een paar woorden te vangen.

Het land kenmerkt zich door een grote diversiteit aan volksstammen, zeldzame diersoorten en uiteenlopende vegetatie. Naast betoverende watervallen en vulkanen, vind je er ook zoutmeren, warmwaterbronnen en verschillende woestijnen. Een land vol Bijbelse oudheden, Koptische kerken, kloosters en een rijke geschiedenis. En, niet geheel onbelangrijk, de bakermat van de koffie!

Van de Bakermat naar Amsterdam

Ethiopië wordt gezien als het geboorteland van de koffie. Volgens de overleveringen werd de koffieplant voor het eerst ontdekt in de provincie 'Kaffa', rond 300 na Chr., dankzij een opmerkzame geitenhoeder. De geitenhoeder merkte dat zijn dieren ongewoon levendig werden na het eten van bepaalde bessen. Hij vertelde dit aan de abt van een klooster in de buurt, die op onderzoek uitging. De abt plukte de bessen en goot hier kokend water overheen. Dit leverde een stimulerende drank op die de abt en zijn monniken dronken om wakker te blijven tijdens de nachtelijke gebeden. Pas in de 15e eeuw kwam men er achter dat je van de geroosterde zaden van de koffiebes ook een extract kunt maken, en werd koffie in haar huidige vorm ontdekt.

De Arabieren die Ethiopië bezochten brachten de koffieplanten mee terug naar Yemen, waar ze zelf koffie gingen verbouwen. De haven van Yemen - Mocha - was destijds een van de drukste havens ter wereld. Vanuit Mocha begon de wereldwijde verspreiding. Europese handelaren brachten de koffie per schip naar Europa en de VOC liet koffieplantages aanleggen op Java. Amsterdam werd begin 18e eeuw hét wereldcentrum van de koffiehandel en koffie werd een wereldwijd begrip.

Schatkamer aan variëteiten

Ethiopië vormt een schatkamer aan koffievariëteiten. Naast aangelegde koffieplantages groeien er ook vele soorten in het wild. Koffie uit Ethiopië heeft over het algemeen een fruitig karakter, maar de smaak kan per regio sterk verschillen.

In het zuiden van Ethiopië vind je de Sidamo regio, een weelderige, groene streek. Koffie uit dit gebied kenmerkt zich door een complex smakenpalet, waarbij je zowel citroentonen als kruidige en notige aroma’s kunt herkennen. Binnen deze regio bevindt zich een klein gebied, genaamd Yirgacheffe. Koffie uit Yirgacheffe heeft, naast citroentonen, ook bloemige kenmerken, een lichte textuur en evenwichtige zoetheid. In het oosten tref je de Harar regio. Een droog, bijna woestijnachtig, gebied. Harar koffie heeft vaak een wat aardsere smaak met een hint van blauwe bessen. In het westen van Ethiopië vind je de gebieden Lekempti, Wellega en Gimbi. De betere koffies uit deze regio’s hebben vaak een vollere textuur en een zoetere smaak dan de koffie uit Sidamo en Yirgacheffe. Meer in het binnenland vind je de regio’s Limu en Dhimmah. Koffie uit deze gebieden is vaak milder van smaak.

Koffiecultuur

Koffie heeft in Ethiopië een belangrijke rol als exportproduct. Qua productieomvang neemt Ethiopië de 5e plek in op de wereldranglijst. Daarnaast is koffie met de cultuur verweven. Ethiopië kent haar eigen unieke koffieceremonie. In ieder huishouden kun je de bijbehorende attributen vinden. Mocht je in Ethiopië ooit uitgenodigd worden voor een koffieceremonie, sla deze dan zeker niet af. Een uitnodiging kun je zien als teken van vriendschap en respect.